Sözleşmelerde Hak Talepleri Yönetimi (Claim Management) ve Uyuşmazlıkların Çözümü
- Serkan Vural
- 17 Kas 2025
- 3 dakikada okunur

İnşaat projelerinde claim (hak talebi), bir tarafın projede karşılaştığı bir sorunun çözülmesi veya zararının tazmin edilmesi amacıyla diğer tarafa resmi olarak yaptığı talepte bulunma sürecidir. Hak talepleri genellikle projenin yürütülmesi sırasında ortaya çıkan anlaşmazlıklar veya ek talepler nedeniyle yapılır.
Hak Talebinin Temel Unsurları
Sebep: Hak talebi genellikle bir projenin planlaması, yürütülmesi veya tamamlanması sırasında karşılaşılan sorunlar nedeniyle ortaya çıkar. Bu sebepler, proje süresinin uzaması, ek maliyetler, işin kalitesizliği veya sözleşme şartlarının yerine getirilmemesi gibi durumları içerebilir.
Belgeler: Hak talebi genellikle proje belgeleri, sözleşmeler, ilerleme raporları, yazışmalar ve diğer ilgili dokümanları içerir. Bu belgeler, talebin dayanağını ve gerekçelerini destekler.
İddia ve Talep: Hak talebinde bulunan taraf, belirli bir zarar veya eksiklik için tazminat talep eder. Bu, genellikle ek maliyetler, süre uzatımları veya diğer tazminatlar olabilir.
Çözüm: Hak talepleri, müzakereler, uzlaşma veya hukuki süreçler yoluyla çözülmeye çalışılır. Taraflar, hak talebini çözmek için anlaşmaya varabilir veya ihtilafı bir hakem veya mahkeme yoluyla çözebilirler.
Hak Talebi Türleri
Süre Uzatımı Talepleri: İnşaat projelerinde, çeşitli nedenlerle (hava koşulları, tedarik gecikmeleri vb.) proje süresinin uzatılması talep edilebilir.
Ek Maliyet Talepleri: Projeye ek işler, malzemeler veya iş gücü gerektiğinde, bu ek maliyetlerin tazmini için hak talebi yapılabilir.
Kalite ve Performans Sorunları: İşin kalitesizliği veya sözleşme şartlarına uyulmaması durumunda, kalite standartlarına uygunluğun sağlanması veya zararların tazmini talep edilebilir.
Sözleşme Şartları: Sözleşme şartlarının yerine getirilmemesi durumunda, sözleşme hükümlerinin uygulanması için hak talebi yapılabilir.
Hak Talebi Süreci
Ön İnceleme: Talep, detaylı bir şekilde incelenir ve hak talebinin geçerliliği değerlendirilir.
Başvuru: Resmi bir hak talebi yapılır ve ilgili belgeler sunulur.
Müzakere: Taraflar arasında çözüm arayışına yönelik müzakereler yapılır.
Karar: Müzakereler sonucunda bir anlaşmaya varılırsa, bu anlaşma uygulanır; aksi takdirde hukuki süreç başlatılabilir.
Hak talepleri, inşaat projelerindeki anlaşmazlıkların çözülmesinde önemli bir rol oynar ve tarafların projeyi başarılı bir şekilde tamamlamasına yardımcı olabilir.
Örnek Hak Talebi Durumu
Proje: Yeni Demiryolu Hattı İnşaatı
Talep Eden Taraf: İnşaat Yüklenicisi (X Şirketi)
Talepten Etkilenen Taraf: Demiryolu İdaresi (Y Kurumu)
Hak Talebi Örneği: Ek Maliyet ve Süre Uzatımı Talepleri
1. Durumun Tanımı: X Şirketi, Yeni Demiryolu Hattı projesinde yüklenici olarak görev almaktadır. Projenin ilerlemesi sırasında, inşaat sürecini etkileyen beklenmedik jeolojik koşullar ve altyapı sorunları yaşanmıştır. Özellikle, bazı bölgelerde yer altı su seviyelerinin yüksek olması ve mevcut altyapının öngörülenden farklı olması, ek çalışma ve maliyet gerektirmiştir.
2. Talep Edilen Hak: X Şirketi, yaşanan sorunlar nedeniyle ek maliyetler ve süre uzatımı talep etmektedir.
3. Gerekçe ve Belgeler:
Jeolojik Raporlar: Yer altı su seviyeleri ve zemin yapısı hakkında detaylı jeolojik raporlar.
Altyapı Sorunları: Mevcut altyapı ile ilgili ortaya çıkan sorunlar ve bunların çözümüne ilişkin mühendislik raporları.
Ek Gider Dokümanları: Ek iş gücü, malzeme ve ekipman kullanımına dair faturalar ve gider belgeleri.
Proje İlerleme Raporları: Projeye dair gecikmelerin ve ek maliyetlerin ayrıntılandırıldığı ilerleme raporları.
4. Hak Talebi Detayları:
Süre Uzatımı: X Şirketi, yer altı sorunları ve altyapı problemleri nedeniyle projeye ek 3 ay süre talep etmektedir. Bu süre, sorunların çözülmesi ve projedeki aksaklıkların telafi edilmesi için gereklidir.
Ek Maliyetler: Ek maliyet olarak toplamda 500,000 TL talep edilmektedir. Bu maliyetler, yer altı su yönetimi, ek iş gücü, malzeme değişiklikleri ve ekipman kiralama giderlerini kapsamaktadır.
5. Çözüm Yolu:
Başvuru: X Şirketi, hak taleplerini resmi bir şekilde Y Kurumu’na sunar. Talep, ilgili belgelerle birlikte ayrıntılı olarak hazırlanır.
Müzakere: Y Kurumu, talebi değerlendirir ve gerekirse bağımsız bir değerlendirme veya hakem süreci başlatır. Taraflar, müzakerelerde anlaşma sağlamak için detaylı görüşmeler yapar.
Karar: Taraflar, ek süre ve maliyet taleplerini onaylarsa, bu talepler sözleşmeye dahil edilir. Anlaşma sağlanamazsa, çözüm için hukuki süreçler başlatılabilir.
Bu örnek, demiryolu projelerinde ortaya çıkan hak taleplerinin nasıl yönetilebileceğini ve hangi belgelerin gerekebileceğini göstermektedir. Hak talepleri, projedeki beklenmedik durumları yönetmek ve çözüm bulmak için önemli bir araçtır.
Detaylı açıklamalı youtube videomuz : https://www.youtube.com/watch?v=01KWwuk7MYk İNŞAAT MÜHENDİSİ SERKAN VURAL VURAL MÜHENDİSLİK İNŞAAT / MERSİN
INSTAGRAM-YOUTUBE : @serkanvuralinsaat
Etiketler: #insaatprojeleri #haktalebi #claimmanagement #insaatclaim #insaatyonetimi #projehaklari #sozlesmeyonetimi #insaatsozlesmeleri #ekmaliyet #sureuzatimi #insaatmaliyetleri #insaatdavalari #projeanlasmazliklari #insaatmuhendisligi #insaatyuklenici #projeuyusmazliklari #claimsureci #insaatdanismanligi #mersininsaat #mersinproje #mersinmuhendislik #vuralmuhendislikinsaat #vuralinsaat #vuralmuhendislik #serkanvural #serkanvuralinsaat #vuralproje #insaatteknik #projeuzmani #insaatyapim #mersinhaktalebi #mersinclaim #mersininsaatclaim #mersinprojeyonetimi #mersininsaatdanismanlik #mersinhaksureci #mersinhukukiisler #mersininsaatuyusmazlik #mersinmuhendisclaim #mersinvuralclaim







Yorumlar